WSAVA 2024 rehberine göre köpek aşı takvimi. Zorunlu ve isteğe bağlı aşılar.
Sorumluluk Reddi: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Veteriner hizmeti yerine geçmez. Her zaman veterinerinize danışın.
Köpekler, sadık dostlarımız ve aile üyelerimizdir. Onların sağlıklı ve uzun bir yaşam sürmesini sağlamak, sorumlu sahiplenmenin temel taşıdır. Aşılama, köpekleri ciddi ve çoğu zaman ölümcül olan bulaşıcı hastalıklardan korumanın en güvenilir yöntemidir. Düzenli bir aşı programı yalnızca köpeğinizi değil, çevresindeki diğer hayvanları ve toplum sağlığını da korur.
Aşılar, köpeğin bağışıklık sistemini belirli hastalık etkenlerine karşı eğiterek, gerçek enfeksiyonla karşılaştığında vücudun hızlı ve güçlü bir savunma oluşturmasını sağlar. Aşısız köpekler parvo, distemper ve kuduz gibi hastalıklara yakalandığında tedavi hem zor hem de maliyetlidir; çoğu vakada ölümle sonuçlanabilir.
Bu aşılar, yaşam tarzından bağımsız olarak tüm köpeklere yapılması gereken temel aşılardır.
DHPPi, dört farklı hastalığa karşı koruma sağlayan çoklu bir aşıdır:
Kuduz, tüm sıcakkanlı hayvanları ve insanları etkileyen, tedavisi olmayan ölümcül bir viral hastalıktır. Türkiye'de yasal olarak zorunludur ve aşısız köpek sahiplerine idari para cezası uygulanabilir. Kuduz aşısı 12 haftalıktan itibaren yapılabilir ve yıllık olarak tekrarlanmalıdır.
Leptospira bakterisinin neden olduğu, hem köpekleri hem insanları etkileyen zoonotik bir hastalıktır. Enfekte hayvanların idrarıyla kontamine olmuş su ve toprak aracılığıyla bulaşır. Böbrek ve karaciğer yetmezliğine neden olabilir. Türkiye'nin birçok bölgesinde yaygındır ve aşılama şiddetle önerilir. Farklı serovarları kapsaması için çok değerlikli (4 serovar) aşı tercih edilmelidir.
Kennel cough (barınak öksürüğü) olarak bilinen üst solunum yolu enfeksiyonunun başlıca bakteriyel etkenidir. Köpek otelleri, barınaklar, köpek parkları ve eğitim okulları gibi çok köpekli ortamlara düzenli olarak giden köpekler için önerilir. İntranazal (burun içi) veya enjeksiyon yoluyla uygulanabilir.
Kenelerle taşınan bakteriyel bir enfeksiyondur. Topallık, ateş, iştahsızlık ve böbrek sorunlarına yol açabilir. Kene yoğun bölgelerde yaşayan veya doğada çok zaman geçiren köpekler için değerlendirilmelidir. Aşılamayla birlikte kene koruyucu ilaçların kullanımı önemlidir.
Köpek enterik coronavirus enfeksiyonu genellikle hafif seyreder ve kendiliğinden iyileşir. WSAVA ve çoğu veteriner otoritesi bu aşıyı önermemektedir. Klinik olarak anlamlı bir koruma sağladığına dair yeterli bilimsel kanıt bulunmamaktadır. Veteriner hekiminiz bu aşıyı önerirse nedenini sorgulamanız yerinde olacaktır.
Yavru köpekler annelerinden aldıkları maternal antikorların koruyuculuğunu 6-8 hafta civarında kaybetmeye başlar. Aşılama bu dönemde başlatılmalı ve düzenli aralıklarla tamamlanmalıdır.
| Yaş | Aşı | Notlar |
|---|---|---|
| 6-8 hafta | DHPPi (1. doz) | İlk aşılama; annenin antikor seviyesi düşmeye başladığında |
| 10-12 hafta | DHPPi (2. doz) + Leptospirosis (1. doz) | Parvo ve distemper koruması güçlendirilir |
| 14-16 hafta | DHPPi (3. doz) + Leptospirosis (2. doz) + Kuduz | Son yavru dozu; kuduz yasal zorunluluk |
| 6 ay | Bordetella (isteğe bağlı) | Köpek oteli, park, eğitim gibi ortamlar için |
Uyarı: Yavru köpekler aşı serisi tamamlanmadan (16 hafta) dış ortama çıkarılmamalı, aşısız köpeklerle temas ettirilmemelidir. Parvovirus özellikle yavru köpeklerde çok hızlı ilerler ve ölümcül olabilir.
| Aşı | İlk Rapel | Sonraki Rapeller |
|---|---|---|
| DHPPi | Yavru seriden 1 yıl sonra | Her 3 yılda bir (WSAVA önerisi) |
| Kuduz | 1 yıl sonra | Yılda bir (Türkiye yasal zorunluluk) |
| Leptospirosis | 1 yıl sonra | Yılda bir (bağışıklık süresi kısa) |
| Bordetella | 1 yıl sonra | Yılda bir (risk devam ediyorsa) |
| Lyme | 1 yıl sonra | Yılda bir (kene bölgelerinde yaşayanlar) |
Dünya Küçük Hayvan Veteriner Hekimleri Birliği (WSAVA), aşılama kılavuzlarını düzenli olarak günceller. 2024 güncellemelerinde öne çıkan noktalar:
Aşılama sonrasında bazı hafif tepkiler görülebilir. Bunların çoğu normaldir ve 24-48 saat içinde geçer.
| Normal Tepkiler | Acil Durumlar (Hemen Veterinere Gidin) |
|---|---|
| Enjeksiyon bölgesinde hafif ağrı ve şişlik | Yüz, dudak veya göz çevresinde belirgin şişme |
| Hafif ateş ve halsizlik (1-2 gün) | Nefes almada güçlük, hırıltılı veya hızlı solunum |
| İştah azalması (24 saat) | Tekrarlayan kusma veya şiddetli ishal |
| Hafif hapşırma (intranazal aşılarda) | Çökme, bilinç kaybı, sendeleme |
| Geçici uyuşukluk | Aşırı kaşıntı, kurdeşen veya deride kızarıklık |
Anafilaksi: Çok nadir görülmesine rağmen, aşı sonrası ilk 30 dakika ile 4 saat arasında oluşabilen ciddi alerjik reaksiyondur. Bu nedenle aşı sonrası en az 15-30 dakika veteriner kliniğinde beklemek önerilir.
Köpeğinizin aşı programını takip etmek, rapel hatırlatmaları almak ve tüm sağlık kayıtlarını tek bir yerde saklamak artık çok kolay! Furli uygulaması ile aşı tarihlerini kaydedebilir, yaklaşan aşılar için otomatik bildirimler alabilir ve veteriner ziyaretlerinizi planlayabilirsiniz.
Furli'yi indirin, köpeğinizin sağlığını güvence altına alın ve hiçbir aşı tarihini kaçırmayın!
